Welkom
Systemisch Werk
Familie Opstellingen
Organisatie Opstellingen
Kunst van het Helpen
Specials
Maatwerk
Consulten
Agenda/Aanmelding
Margreet Mossel
Bert Hellinger
Boeken
Artikelen
Contact
Links
  
 

Op deze pagina vindt u de artikelen die ik heb vertaald, gevonden of geschreven. 

LEVENSVRAGEN
VERZOENING
FILOSOFIE EN HET HELPEN
FAMILIE, EEN BRON VAN KRACHT

DE MENSEN VAN VOORBIJ
SPREEK ÉÉN WOORD….
CITATEN 

LEVENSVRAGEN

Rilke schreef aan een jonge dichter: 

Heb geduld met alles wat in het hart nog niet helder is
en probeer de vragen zelf lief te hebben
als gesloten kamers,
als boeken die in een zeer vreemde taal
geschreven zijn 

Zoek niet naar de antwoorden
die je niet gegeven kunnen worden
omdat je ze niet leven kunt.
En daar gaat het om: alles te leven 

Als je met de vragen leeft
dán leef je misschien geleidelijk aan
ongemerkt ooit op een dag in het antwoord. 

Onze levensvragen ontstaan vaak in de relatie met onze ouders, kinderen of partner, en in hoe we met het lot van onszelf of anderen omgaan. 

De goede wil is een innerlijke houding die is afgestemd op de grotere krachten die het leven aansturen. Deze welwillendheid streeft niets na, het is een liefdevol aanwezig zijn. Niets hoeft te veranderen, ook de ander hoeft niet te veranderen. De werking van deze goede wil is weldadig voor onszelf en voor anderen. De goede wil begint in onze eigen ziel. 

Zodra we wensen dat het lot - van onszelf of van anderen - anders zou zijn, dan zijn we niet meer in resonantie met de grotere krachten in het leven. We kunnen het lot niet veranderen, het bepaalt een groot deel van het leven. Maar het behoort wel tot onze vrije wil om het lot te eren en ermee in te stemmen. Dan zien we dat ook het lot en het leven uiteindelijk welwillend zijn. 

Als we met ons hele hart ‘ja’ kunnen zeggen tegen alles wat op onze levensweg komt dan opent ons hart zich. Dan schenkt het lot ons op een dag misschien ook een antwoord.    

Geïnspireerd door het werk van Bert Hellinger
vertaald door Margreet Mossel 

Terug Omhoog

VERZOENING  

Groots is hij, die zich gelijk voelt aan de anderen. Want het grootste wat we hebben, is dat wat we met alle mensen delen. Hiermee bevestigt hij ook de grootsheid van de ander. Hij heeft de ander in zijn grootsheid lief, en wordt in zijn eigen grootsheid geliefd door de anderen. Daardoor verbindt deze grootsheid met deemoed en liefde alle mensen. 

Wie zich verheft boven de ander, verliest de verbinding met hen. Maar ook degene die zich vernedert en zich minder dan een ander voelt, verliest de verbinding.

Tot de grootsheid behoort ook dat ik het bijzondere in mezelf erken en tegelijkertijd ook het bijzondere in elk ander mens. Daardoor is ook het bijzondere iets gemeenschappelijks in alle mensen, en het verbindt in plaats van verdeeldheid te brengen.

In het wezenlijke komt men tot rust. Het wezenlijke vervult. Hoe verder we van het wezenlijke afdwalen hoe onrustiger we worden en hoe verstrooider en verwarder. Als we bij de essentie zijn dan voelen we dat er vooruitgang in zit, dat we ons doel bereiken en dat er iets essentieels ontstaat. Het wezenlijke - in tegenstelling tot het wezenloze - blijft en omdat het rustig en gelaten kan zijn, is het in het begin vaak nietig. Maar het is volhardend en het doet deugd en wordt in de loop der tijd door velen gedragen. 

In het aangezicht van het grotere zijn we allen gelijk, de levende en de dode, de zieke en de gezonde, de schuldige en de onschuldige. Verzoening is een stil proces in de diepte van de ziel waarin wat gescheiden was weer verbonden wordt. Zo kun je oprecht zeggen: “Ik ben net als jij” 

In vrede komt het hart tot rust. Alleen het ruime hart wordt rustig. Daarin heeft ook het andere en het vreemde zijn plaats en komt er tot rust. 

Fragmenten uit: Bert Hellinger ‚Entlassen werden wir vollendet’
vertaald door Margreet Mossel

Terug Omhoog

FILOSOFIE EN HET HELPEN  

 
Het oerbeeld van helpen is de relatie tussen ouders en kinderen, vooral de relatie tussen moeder en kind. Helpen is iets heel natuurlijks. We kennen het gevoel van geholpen worden door onze ouders. De hulp van onze ouders komt recht uit hun hart want dat geeft hen vervulling. 

Helpen vervult een behoefte. Omdat we als kind werden geholpen vinden we het ook fijn om onze eigen kinderen of anderen te helpen. Willen helpen betekent dat er een behoefte is om een evenwicht te herstellen. Omdat we veel hebben ontvangen willen we de balans in evenwicht brengen door anderen te helpen. Dat kan op twee manieren, door terug te geven of dóór te geven. 

De vraag is echter of geven en helpen de ander werkelijk helpt. Aan geven en nemen zijn namelijk grenzen verbonden. Het behoort tot de kunst van het helpen om deze grenzen waar te nemen en ze te respecteren. Het willen helpen in weerwil van de omstandigheden verzwakt zowel degene die helpt als degene die de hulp aangeboden of opgedrongen krijgt. 

Wie werkelijk wil helpen oordeelt niet. 

‘Aardig zijn’ is een grote verleiding voor iemand die wil helpen. Het is een makkelijke manier om met problemen om te gaan, maar het levert voor niemand iets op. 

De grote filosofen aanschouwden de wereld zoals die zich aan hen voordeed, onafhankelijk van de ideeën, de angsten, de mythen en geloofsovertuigingen van hun tijd. Daarbij kwamen ze tot nieuwe inzichten die hun nut bewezen door het handelen dat daaruit voort vloeide. Zo staat de oorspronkelijke filosofie in dienst van het leven. 

Problemen ontstaan omdat we de verbinding met onze ouders zijn verloren. Therapie betekent niets anders dan een kind thuisbrengen bij zijn ouders. 

Fragmenten uit: ‘de kunst van het helpen’ door Bert Hellinger 

Terug Omhoog

FAMILIE, EEN BRON VAN KRACHT

Wat is het heerlijk om te voelen dat je familie achter je staat, om je letterlijk gesteund te voelen in het leven - door de verbondenheid met broers en zussen, ouders of grootouders. Wat geeft het een voldoening als jouw liefde vrijelijk naar je kinderen en kleinkinderen kan stromen. Ook een voedende relatie kan je leven enorm verrijken. En wat kun je veel werk verzetten als je voelt dat je in de organisatie een eigen plaats hebt. Dat gun je toch iedereen!

We kennen zo’n optimale situatie wel, maar we kennen ook de zorgen die een moeizame familiesituatie, een relatiecrisis of werkperikelen met zich mee brengen. Dan voelen we misschien de keerzijde van een levenslange verbondenheid met onze familie.
Toch zijn het vaak de moeilijke tijden die de grootste kansen bieden om langdurige conflicten op te lossen. Om eindelijk te komen tot een verzoening, na generaties van problemen. Want als je goed kijkt - of gewoon op een andere manier kijkt - naar je familie, dan zie je dat bepaalde patronen zich generatie na generatie kunnen herhalen.

Dat situaties zich herhalen, is niet zo vreemd als je bedenkt dat elke groep - dus ook een organisatie en zeker een familie - door een vaak onzichtbare kracht bij elkaar gehouden wordt. Het is juist die kracht die er als een soort geheugen voor zorgt dat oude problemen in een familie nog kunnen worden opgelost, zelfs als degene bij wie ze begonnen zijn al dood is.

Problemen ontstaan doordat een zware of trieste gebeurtenis nog niet goed is verwerkt. Ook als de gebeurtenis vergeten lijkt te zijn, herinneren de zogenaamde ‘problemen’ ons of onze nakomelingen er aan dat er nog iets moet gebeuren. Een probleem kan dan als ‘richtingaanwijzer’ werken, ons letterlijk de richting wijzen naar verzoening, helderheid, naar een afscheid of naar het afronden van een rouwperiode. Of we zien dat er nog een oud onrecht niet is hersteld.

We kunnen natuurlijk voelen wat er in ons eigen leven nog niet opgelost is. Maar vreemd genoeg voelen we vaak onbewust ook dat er in het leven van één van onze ouders een -misschien zelfs onbekend - verdriet, gemis of een verwarring is geweest.
Als we vanuit een ander perspectief dan alleen vanuit ons eigen leven kijken dan zien we meer en andere verbanden en daardoor kunnen we vaak een volgende stap in de richting van een oplossing vinden. Die bredere kijk is de ’systemische’ blik. Een van de mogelijkheden om systemisch te kijken naar een situatie is een opstelling. Met een opstelling kun je kijken naar het deel van de familie dat nog naar verzoening zoekt.

Een opstelling kan ook prachtige inzichten opleveren over wat er in een organisatie speelt en gespeeld heeft. Zodra ze kunnen zien waar de oorsprong van een conflict ligt, weten leidinggevenden meestal meteen wat er moet en kan gebeuren om een slepend conflict of probleem binnen hun afdeling op te lossen. Daarmee is het systemisch werk – door middel van een opstelling of een systemisch consult – een heel waardevol en doeltreffend instrument geworden om in organisaties, bedrijven, ziekenhuizen, scholen en andere werkplekken een optimale werksituatie te scheppen.

Door de inzichten van een opstelling kunnen we zowel in onze familie als in ons werk heel snel rust en vrede terugvinden, helderheid, verzoening en kracht. Hierdoor zijn we zelf ook meer beschikbaar voor onze dierbaren. En mensen die in de hulpverlening werken, zijn dan weer in staat om de ander wezenlijke hulp te bieden en daarbij zelf in hun kracht te blijven.

Vanuit mijn jarenlange ervaring met consulten en opstellingen heb ik diverse trainingen ontworpen, onder meer om hulpverleners of leidinggevenden snel en effectief in hun werk te ondersteunen.

gepubliceerd door Margreet Mossel in: Vitaal plus, januari 2008

Terug Omhoog

DE MENSEN VAN VOORBIJ

De mensen van voorbij
Zij blijven met ons leven
De mensen van voorbij
Ze Zijn, met ons verweven
In Liefde, in verhalen
Die wij zo graag herhalen
In bloemengeuren, in een lied
Dat opklinkt uit verdriet 

De mensen van voorbij
Zij worden niet vergeten
De mensen van voorbij
Zijn in een ander weten
Bij God mogen ze wonen
Daar waar geen pijn kan komen
De mensen van voorbij
Zijn in het Licht, zijn vrij! 

Hanna Lam 

Terug Omhoog

SPREEK ÉÉN WOORD …………  

Deze tekst is geschreven door Margreet Mossel voor ‘Tussenbeide’, Nieuws- en informatiekrant van het Bisdom Rotterdam. Jaargang 31,nummer 4, Juli 2004 

We zijn alweer over het midden van het jaar heen, de zon heeft op haar hoogste punt gestaan en dan is het - net als rond de kortste dag - alsof de natuur even stil staat. 

Stilstaan in het midden, omgeven door de leegte waarin één woord of beeld me kan vervullen. Ik herinner me hoe ik als klein meisje op zondag samen met mijn zusjes naast mijn moeder in de kerk zat - mijn vader zat met mijn broertjes in het mannengedeelte van de kerk - en ik me verloor in een wereld vol kleuren, geuren, schittering en klanken, bovenal de mooie heldere stem van mijn moeder die alle liederen meezong.

Opeens was daar die zin: ‘Spreek slechts één woord en ik zal gezond worden.’ Hoe klein ik ook was, het voelde haast als een roeping om dat éne woord te gaan vinden. Mijn belangstelling voor de gezondheidszorg was gewekt. 

Onbewust verbonden
Later werd ik fysiotherapeute en ging me met de lichamelijke gezondheid van mensen bezighouden. Ik merkte hoezeer emoties en gedachten invloed hebben op ons lichaam. Een negatief gevoel geeft spanning en dat doet pijn, zeker als die spanning er altijd is. Dan kun je niet tot rust komen. Ook je omgeving kan voor spanning zorgen omdat je altijd onbewust voelt wat er om je heen gebeurt. 

Familieziel
Dat is ook zo in een familie. We zijn zó verbonden met onze ouders, grootouders en andere familielieden dat als één van hen lijdt, iedereen dat kan voelen. Er is namelijk een kracht die iedereen in een familie met elkaar verbindt en hen een gemeenschappelijke richting geeft. Die kracht zie je in alle groepen werken, maar het sterkste in een familie. De ‘familieziel’ zou je die kracht kunnen noemen. 

Je kunt dus onbewust last hebben van spanning of verdriet die niet bij jezelf horen, maar bijvoorbeeld bij je vader of moeder of een familielid van meerdere generaties terug. Als er in je familie iets ernstigs is gebeurd dan blijft het effect daarvan, de pijn of de schuld, doorwerken. Vooral als het om een onrecht gaat. Want als iemand is buitengesloten of vergeten omdat hij bijvoorbeeld heel jong is overleden dan zie je dat de ziel van de familie dat niet verdraagt. 

Afgestemd blijven
Dan moet die persoon weer worden opgenomen worden om de familie te ‘genezen’. Daarna voelen alle familieleden zich beter. Omdat dit allemaal onbewust gebeurt, heb je een manier nodig om het probleem zichtbaar te maken en op te lossen. De psychoanalyticus en filosoof Bert Hellinger, die aanvankelijk priester was, ontwikkelde een methode om zulke vergeten en verborgen emotionele of geestelijke pijn te helen. Ik heb me in zijn werk verdiept en ik vertaal ook boeken van hem. Zijn inzichten gebruik ik in mijn praktijk, in mijn workshops en in mijn eigen leven. 

De vraag is altijd wie of wat er niet gezien wordt. Door op een aandachtige manier plaatsvervangers voor bepaalde familieleden in de ruimte te plaatsen, kom je in contact met de familieziel en dan wordt zichtbaar wie zijn eigen plek niet kan innemen. Meestal doe je dat met een groep mensen tijdens een workshop, maar ook in de vorm van een meditatie kun je het beeld oproepen van je familie.

De kunst is afgestemd te blijven op de ziel en je niet te laten afleiden door emoties of gedachten. Daarom begeleid ik dat proces altijd heel zorgvuldig en respectvol. Hoewel ik het niet zie als een therapie werkt het wel helend en bovenal verzoenend. 

Verzoening
Door dit werk met familieopstellingen raak ik vervuld van ontzag voor de kracht van de ziel, voor het leed en het lot en de richting waarin een oplossing gezocht kan worden. Dan denk ik vaak aan de zin: ‘sed libera nos a malo’ - verlos ons van het kwade - en aan dat ene recept daarvoor: ‘Heb uw naasten lief gelijk uzelf en het goede bovenal.’ Zou het ‘goede’ soms iets met dat ‘éne woord’ te maken hebben?

Als strijd zijn kiem heeft in de gedachte dat ik iets beter ben dan de ander, dan kan verzoening op gang komen door een simpel zinnetje als: ‘Ik ben net als jij.’ 

Iedereen zijn plaats
Wat voor een familie geldt, kan ook gelden voor andere groepen zoals een volk of land, een religieuze, sociale of culturele groep, een organisatie of een team. Bijvoorbeeld ook een sportteam zal zich sterker en ‘gezonder’ voelen als iedereen zijn eigen plaats heeft en als niemand wordt buitengesloten. 

Margreet Mossel geeft persoonlijke consulten en workshops voor familieopstellingen.
Ze ziet lichaam, geest en ziel als één geheel en groepen van nauw verbonden mensen als één organisme.

Terug Omhoog

 

CITATEN

Soms wordt ik bij het lezen van Hellinger’s boeken zó geraakt dat ik de behoefte om een stukje te vertalen niet kan onderdrukken. Hieronder kleine stukjes uit zijn teksten. 

Moeheid
Moe wordt dat wat ten einde loopt
wat geen kracht meer heeft
wat op is.
Daarom heeft alles wat moe wordt vernieuwing nodig 

Er bestaat niet alleen een vermoeidheid van het lichaam
maar ook een moeheid in de geest en in de ziel
De moeheid stuurt ons terug als we aan onze grens komen. 

Fragment uit: “Gedanken unterwegs”  -  Bert Hellinger
vertaald door Margreet Mossel

Terug Omhoog